خانه / گفت و گو / گفت و گو با سعید مظفری مدیر دوبلاژ

گفت و گو با سعید مظفری مدیر دوبلاژ

«سعيد مظفري» از مديران دوبلاژ باسابقه بوده كه مديريت دوبله‌ي بسياري از فيلم‌ها را بر عهده داشته است؛ با وجودي كه از روي خط‌هاي پيشاني‌اش مي‌توان فهميد ۵۰ و اندي بهار را پشت سر گذاشته، اما هنوز هم به جاي شخصيت‌هاي جوان در فيلم و مجموعه‌ها صحبت مي‌كند و صداي رؤيايي‌اش جذابيت خاصي به نقش‌ها مي‌دهد. وقتي پاي صحبت‌هاي او مي‌نشينيم، دل پُردردي از دوبله دارد …

براي شروع بفرماييد چرا مدتي است كه كم‌كار شده‌ايد و كم‌تر صداي شما را مي‌شنويم؟ آيا دليل خاصي دارد؟
من در گذشته هم خيلي كم كار مي‌كردم. متأسفانه در صدا و سيما برخوردها سليقه‌يي است و كم‌تر به توان افراد توجه مي‌شود. مشكل من با واحد دوبلاژ سيما بر سر يك فيلم بود و اين كه چرا وقتي مديريت دوبلاژ فيلمي را بر عهده مي‌گيرم، خيلي دير فيلم را تحويل مي‌دهم؛ البته هميشه اين‌طور نبوده، ولي ممكن است مدير دوبلاژ به دليل مسايلي گرفتار گوينده شود و طبيعي است كه دوبله زمان زيادي ببرد. از قرار در روز دوم دوبله‌ي فيلم، يكي از گويندگان جلوي در سازمان با يكي از نيروهاي حراست مشكل پيدا مي‌كند؛ او راضي نمي‌شد به خاطر برخورد پيش‌آمده سر كار بيايد، واحد دوبلاژ هم مرتب به من مي‌گفت تو چه مدير دوبلاژي هستي كه نمي‌تواني گوينده را راضي كني!؟ من كه وظيفه ندارم گوينده را كول كنم و سر كار بياورم! اين مسايل باعث شد فيلم را از من بگيرند و به همكار ديگرم بدهند. قسمت تعجب‌آور قضيه اين بود كه همان گوينده بعد از اين كه فيلم را به مدير دوبلاژ ديگري دادند در آن فيلم صحبت كرد، چرا كه به من گفته بود تا وقتي كه مشكلم حل نشود ديگر به سازمان برنمي‌گردم.
به خاطر اين اختلافات، شما ممنوع‌الكار شديد؟
بله، مدير واحد دوبلاژ بعد از اختلافات پيش‌آمده، مرا ممنوع‌الكار كرد، تا اين‌كه يكي از همكاران قديمي كه مديريت دوبلاژ فيلمي را بر عهده گرفته بود براي آن‌كه من جاي يكي از نقش‌ها صحبت كنم با او صحبت كرد، او هم به اين شرط كه من فقط گويندگي كنم و مدير دوبلاژ نباشم موافقت كرد.
من سال‌هاي زيادي است كه در اين حرفه مشغول هستم؛ احساس مي‌كنم تلاش‌هايم بعد از اين همه سال بي‌ثمر بوده و خريداري ندارد. اگر پرينت دستمزدها را به شما نشان دهم تعجب مي‌كنيد، دستمزدها خيلي پايين است و اين اصلاً درست نيست!
در حال حاضر برخي فيلم‌ها در بيرون از سازمان صدا و سيما دوبله ‌شده و براي پخش به سازمان تحويل داده مي‌شوند؛ اين مسئله را چه‌طور ارزيابي مي‌كنيد؟
به نظر من فيلم‌ها بايد درست و خوب دوبله شوند، حالا هر كجا كار شوند مهم نيست. اتفاقاتي كه براي دوبله مي‌افتد اين حرفه را به مرز سقوط نزديك مي‌كند، تعارف هم نداريم؛ وقتي كيفيت را فداي كميت مي‌كنيم، تعداد فيلم‌هايي كه خوب دوبله شوند پايين مي‌آيد. تعجيل به كيفيت دوبله لطمه مي‌زند، اين روش اشتباه است و راه به جايي نمي‌برد. كساني كه دست‌اندركار هستند بايد مشكلات را حل كنند، من كه به شخصه نمي‌توانم چون قدرت اجرايي ندارم.
فكر مي‌كنم ديوار بلندي ميان گويندگان و واحد دوبلاژ سيما وجود دارد، اين‌طور نيست؟
بله، تضاد و ديوار بلندي ايجاد شده است؛ وقتي مشورت نشود چه انتظاري مي‌توان داشت؟ چرا هدف به جاي كيفيت، كميت است؟ چرا وقتي امروز فيلم به مدير دوبلاژ سپرده مي‌شود فردا آن را دوبله‌شده مي‌خواهند؟ حتي شنيده‌ام صبح فيلم را مي‌دهند و بعدازظهر تحويل مي‌گيرند!
پس قبول داريد حس در دوبله از بين رفته است؟
وقتي شما دلزده باشيد، تا جايي مي‌توانيد خودتان را كنترل كنيد؛ متأسفانه اين بي‌تفاوتي به شکل خطرناكی در حرفه‌ي ما رخنه كرده است. من بي‌تفاوتي را نه تنها در نسل خودمان بلكه در نسل بعد هم مي‌بينم، هيچ‌كس كار ديگري را قبول ندارد، اگر كسي نقش اول را نگويد فكر مي‌كند به او ظلم شده، در حالي كه اين‌طور نيست و هر كس بايد از وجدان خود بپرسد كه توانايي‌اش تا چه حد است … البته مسئولان هم بارها قول‌هايي به ما داده‌اند، ولي هيچ‌وقت عملي نشده است؛ انگار كه وعده دادن سنت شده، هر مديري كه مي‌آيد وعده‌هايي مي‌دهد اما عمل نمي‌كند. متأسفانه مشكلات حل‌نشده‌ي دوبله، همچون دمل‌هايي چركي شده‌اند؛ نمي‌دانم به كجا خواهيم رسيد!
يكي ديگر از مشكلات دوبله، ورود صداهاي معمولي و شبيه به هم است؛ چرا اين اتفاق افتاده و چرا صداهاي خاص و مسن جذب نمي‌شوند؟
واحد دوبلاژ سيما گفته كه موظف است هر سال تعدادي دوبلور جذب كند، اما جذب كردن بايد به چه قيمتي باشد؟! در حال حاضر صداي پيرمرد، پيرزن يا بچه‌گوي واقعي كم داريم؛ اكثر خانم‌هاي بزرگ صداي بچه‌ها را درمي‌آورند، بايد صداهايي كه نيست يا كم است جذب شوند.
اگر صداهاي خاص وارد دوبله نشوند، فكر مي‌كنيد منجر به سقوط دوبله مي‌شود؟
بله، صددرصد اثرگذار است؛ وقتي صداها معمولي باشند كيفيت دوبله پايين مي‌آيد.
اما برخي از مسئولان واحد دوبلاژ معتقدند كه گويندگان با بالا رفتن سنشان صدايشان هم پيرتر مي‌شود، شما نظرتان چيست؟ با توجه به اين كه خودتان هنوز جاي جوان ۲۵ ساله صحبت مي‌كنيد!
خير، موافق اين صحبت نيستم؛ صدا برخلاف بقيه‌ي اعضاي انسان خيلي دير پير مي‌شود مگر اين‌كه اتفاقي بيفتد، مثلاً سكته روي صدا اثر مي‌گذارد.
حالا كه بعد از اين همه سال به گذشته‌ي خود نگاه مي‌كنيد، در دوبله چه چيزي به دست آورديد؟
بهترين دوران جواني‌ام را در دوبله سپري كردم، اما چيزي به دست نياوردم؛ متأسفانه به لحاظ مالي هم چيزي برايم نداشت. اگر آمار بگيريد متوجه مي‌شويد ۸۵ درصد گويندگان مسكن ندارند؛ اين حرفه در انحصار ۲۰۰ نفر است ولي ما حتي يك زندگي معمولي هم نداريم، فقط در اين حد است كه بتوانيم زندگي‌مان را بگذرانيم. سازمان حاضر نيست دستمزدها را كمي بالاتر ببرد! نمي‌دانم چرا به حرفه‌ي دوبله اهميت داده نمي‌شود و اين حرفه حقير و فقير شده است!؟
نبود مديريتي درست منجر به چنين مشكلاتي شده؟
بله، مدير بايد دلسوز بوده و اين حرفه را دوست داشته باشد. اگر اين اتفاق بيفتد مثبت است. بايد كار را جدي گرفت؛ به نظرم هر ماه بايد نشست‌هايي ميان مدير واحد دوبلاژ و مديران دوبلاژ برگزار شده تا مشكلات بررسي شوند، اما ديوار بين ما به حدي بلند است كه نه من مدير را مي‌بينم و نه او مرا. تفاهم دوسويه در حال از بين رفتن است و دوبله كاري نيست كه با تحكم جلو برود. بايد راه را درست انتخاب كرد. من مخالف مديران دوبلاژ جوان نيستم حتي گاهي اوقات هم در فيلم‌هايشان صحبت كرده‌ام، اما فكر مي‌كنم شرايط بايد فرد را مدير دوبلاژ كند؛ با اسپانسر مدير دوبلاژ شدن فايده ندارد، چرا كه اسپانسر برود تو هم بايد با آن بروي.
با عوض شدن مدير واحد دوبلاژ – رفتن كدخدازاده و آمدن بزرگي – تغييري در دوبله به وجود آمده يا خير؟
من كه تغييري نديدم، شايد هم چون كم‌كار هستم شاهد تغييرات نبودم.
در حال حاضر مديران دوبلاژ گلايه‌هاي زيادي از ويراستاران دارند و اشاره مي‌كنند كه آن‌ها به خوبي اين وظيفه را انجام نمي‌دهند؛ به نظر شما بهتر نيست اين بخش را به دست مديران دوبلاژ باسابقه بسپارند كه با خطوط قرمز صدا و سيما آشنا هستند؟
الآن شبكه‌ي نمايش خانگي اين كار را انجام مي‌دهد، كار را به دست مدير دوبلاژ مي‌سپارد و ويراستاري وجود ندارد؛ تلويزيون هم مي‌تواند همين كار را بكند، البته بايد كار را به مديران دوبلاژ باتجربه بدهد كه خطوط قرمز را كاملاً مي‌شناسند. برخي مواقع ويراستاران تغييراتي در كار مي‌دهند كه با اعمال شدن آن‌ها فيلم بي‌ربط مي‌شود؛ ويراستار كار خود را انجام مي‌دهد و كاري ندارد كه عوض كردن فلان كلمات چه‌قدر به فيلم لطمه مي‌زند. در هر حال اگر فيلم به دست مديران دوبلاژ باسابقه سپرده شود و ويراستاران حذف شوند، مسلماً اثر زيادي بر كار مي‌گذارد.
مي‌خواهم نقبي هم به جايگاه دوبله در سينما بزنم؛ به نظر شما دوبله مي‌تواند اين جايگاه را دوباره براي خود به دست آورد؟
بله، هرچند الآن صدابرداري سر صحنه انجام مي‌شود! به نظرم اگر برخي فيلم‌هاي فارسي، خوب دوبله شود، هم مي‌تواند روي فروش بيش‌تر اثر بگذارد و هم اين‌كه سينما باز هم ارزان‌ترين تفريح مردم مي‌شود؛ در حال حاضر مخاطب با سينما قهر كرده و سينما از بين رفته است. در گذشته بخشي از دوبله‌هاي خوب را فارابي انجام مي‌داد، در حالي كه الآن دوبله نمي‌كند و مي‌گويد گران تمام مي‌شود؛ مثلاً مي‌گويند دوبله‌ي فيلم دو ميليون شده يا ما دو ميليون به مدير دوبلاژ داديم، خب دو ميليون بين ۳۰ نفر تقسيم شده كه گوينده‌ي كار بودند، به‌علاوه دوبله‌ي همه‌ي فيلم‌ها گران تمام نمي‌شود، زمان برخي فيلم‌ها طولاني است يا نياز به تعداد بيش‌تري گوينده‌ي خوب دارد. فارابي مي‌تواند روي دوبله سرمايه‌گذاري كند، ولي نمي‌دانم چرا انگيزه ندارد و اين بخش برايش بي‌اهميت است!
به نظر شما در جشنواره‌ي فيلم فجر دوبله مي‌تواند جايگاهي داشته باشد؟
در جشنواره به‌ندرت دوبله‌ي خوبي ديده‌ام. در تمام فيلم‌ها افكت، گريم، موسيقي و … جاي خود را دارند و تنها چيزي كه هيچ‌وقت در فيلم جايگاهي نداشته دوبله است؛ همه بي‌تفاوت از كنار اين حرفه رد مي‌شوند.
چرا هيچ‌وقت در جشنواره‌ي فيلم فجر از دوبله تقدير نمي‌شود، در حالي كه براي همه‌ي رشته‌ها نامزدهايي مشخص مي‌شود؟
فكر مي‌كنم چون خود ما به اين حرفه اهميت نداده‌ايم مسئولان هم به اين فكر نيفتاده‌اند؛ نسل قبل از من در دوبله بيش‌تر ارتشي بوده و دوبله شغل دومشان بود، آن‌ها مي‌توانستند تبصره‌هايي براي اين حرفه بگذارند ولي اين كار را انجام ندادند و حالا دمل‌هاي چركي سر باز كرده‌اند.

درباره admin

پاسخ دادن

نکات : آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.فیلدهای الزامی علامت گذاری شده اند. *

*

*